I. Czym jest PPK-Idea PPK
PPK, inaczej Pracownicze Plany Kapitałowe to dobrowolny system długoterminowego oszczędzania. Wpłaty na PPK rozkładają się na pracownika, pracodawcę oraz budżet Państwa. Głównym założeniem PPK jest tworzenie bezpieczeństwa finansowego pracownika poprzez pomnażanie kapitału emerytalnego.
II. Kto może przystąpić do PPK
Uczestnictwo w PPK jest całkowicie dobrowolne. Na mocy ustawy o PPK, której wdrożenie zostało podzielone na kilka etapów w zależności od liczby osób zatrudnianych przez dany podmiot. Obowiązuje tzw. automatyczny zapis dla osób zatrudnionych w wieku od 18-54 roku życia. Pracownicy w wieku od 55 lat wzwyż, są zobowiązani do samodzielnego złożenia deklaracji o chęci uczestnictwa w PPK do swojego pracodawcy.
Z uwagi na całkowitą dobrowolność uczestnictwa w programie PPK, każdy pracownik ma możliwość rezygnacji z uczestnictwa w programie, tyczy się to również osób dopisanych z automatu w wieku od 18-54 roku życia. Aby tego dokonać pracownik powinien złożyć deklarację o rezygnacji z dokonywania wpłat na PPK.
Pracownicy po 70 roku życia nie mogą uczestniczyć w programie PPK.
Pracownik może zrezygnować z uczestnictwa w programie PPK ale w każdej chwili ma też możliwość przystąpienia do programu. Co ważne rezygnacja z programu nie jest ważna przez cały czas. Należy ją ponawiać co 4 lata.
III. Finansowanie PPK
Wpłaty na konto PPK pochodzą z 3 źródeł, od pracownika, od pracodawcy oraz z budżetu Państwa. Pracownik oraz pracodawca przekazują wpłaty podstawowe( obowiązkowe) w wysokości 2 %-pracownik, 1,5 % -pracodawca. Poza obowiązkowymi wpłatami zarówno pracownik jak i pracodawca mogą przekazywać wpłaty dodatkowe(dobrowolne). Wysokość wpłat jest naliczana procentowo od wynagrodzenia pracownika.
Ustawa przewiduje możliwość odprowadzania zmniejszonej wpłaty na PPK w wysokości 0,5 %. Dotyczy to pracowników, których dochody nie przekraczają 120% minimalnego wynagrodzenia brutto-3.360zł w roku 2021. W przypadku pracodawcy nie ma możliwości obniżenia wpłaty. Pozostaje ona na poziomie 1,5%.
Budżet Państwa, po spełnieniu przez pracownika określonych warunków będzie finansował wpłaty powitalne w wysokości 250,00 zł oraz dopłaty roczne w wysokości 240,00 zł.
Warunkiem otrzymania wpłaty powitalnej w wysokości 250,00 zł jest uczestnictwo w programie co najmniej 3 miesiące.
Warunkiem otrzymania dopłaty rocznej jest zgromadzenie przez pracownika na koncie PPK wpłat równych co najmniej kwocie wpłat podstawowych należnych od 6-krotności minimalnego 1 wynagrodzenia obowiązującego w danym roku. Dopłaty takiej mogą nie otrzymać osoby, które zadeklarowały minimalne wpłaty na PPK (0,5 %).
Schemat wpłat na PPK
Jak wyliczana jest wpłata:
Wpłaty pracodawcy i pracownika wyliczane są jako wskazany procent od wynagrodzenia brutto pracownika. Wpłata pracownika pobierana jest z wynagrodzenia netto. Pracodawca nalicza wpłaty zarówno za siebie, jak i za pracownika i wpłaca na rachunek PPK. Jeśli pracownik zarabia np. 4500 zł brutto, to wpłata podstawowa pracownika wyniesie 90 zł miesięcznie, a pracodawcy – 67,50 zł.
IV. Kiedy można skorzystać ze środków zgromadzonych w PPK
Co do zasady, z pewnymi wyjątkami środki zgromadzone na koncie PPK będzie można wykorzystać po osiągnięciu 60 roku życia. Wtedy pracownik będzie miał do wyboru parę wariantów:
1) Pracownik będzie mógł skorzystać z domyślnej formy wypłaty czyli będzie uprawniony do jednorazowej wypłaty 25% środków, pozostałą część środków będzie mógł wypłacać w ratach comiesięcznych przez 10 lat. Taka forma wypłaty jest zwolniona z podatku od zysków kapitałowych.
Pracownik nie może wskazać dowolnej kwoty jednorazowej wypłaty, zawsze będzie ona wynosiła 25 %, jednak może określić dowolną liczbę rat wypłaty pozostałych środków. Może być to nawet 1 rata jednak należy pamiętać że będzie to skutkowało koniecznością zapłaty podatku od zysków kapitałowych. Aby uniknąć opodatkowania liczba rat musi wynosić co najmniej 120(10-lat).
2) Pracownik będzie również mógł dokonać wypłaty transferowej czyli przeniesienia środków zgromadzonych na rachunku PPK na: polisę w zakładzie ubezpieczeń, na rachunek lokaty terminowej lub w formie świadczenia małżeńskiego, wypłata ze wspólnego rachunku małżeńskiego
3) Pracownik będzie mógł wypłacić środki zgromadzone na PPK w tzw. szczególnych sytuacjach życiowych. Pod tym pojęciem kryją się: poważna choroba uczestnika, małżonka lub dziecka oraz pokrycie wkładu własnego na zakup mieszkania lub budowę domu. W przypadku choroby można wypłacić do 25% środków bez obowiązku zwrotu. W przypadku wkładu własnego można wypłacić do 100% zgromadzonych środków z obowiązkiem ich zwrotu maksymalnie do 15 lat. Dotyczy to jednak tylko osób młodych do 45 roku życia
4) Przed ukończeniem 60 roku życia pracownik może wnioskować o zwrot zgromadzonych środków na rachunku PPK, jednak będzie to skutkowało utratą całości dopłat pochodzących od skarbu państwa, utratą wpłat pochodzących od pracodawcy w wysokości 30% (środki te zostaną przekazane do ZUS na konto ubezpieczonego)oraz koniecznością zapłaty podatku od zysków kapitałowych
Zgodnie z ustawą, środki zgromadzone na koncie PPK w przypadku śmierci uczestnika mogą zostać przekazane na konto PPK,PPE, IKE osoby uprawnionej, bądź podlegają wypłacie w formie pieniężnej.
I. Komentarz
Sama idea PPK jest jak najbardziej słuszna i wzorowana na wielu innych krajach europejskich. Przy aktualnym stanie starzejącego się społeczeństwa nikt nie jest w stanie zagwarantować nam godnej emerytury. Zdywersyfikowane źródła oszczędności są tak samo korzystne jak zdywersyfikowane źródła dochodu. Każdy jednak musi sam rozważyć jaka forma oszczędzania będzie dla niego najbardziej korzystna. Należy również pamiętać że środki gromadzone na rachunku PPK nie są realnymi pieniędzmi a jedynie jednostkami uczestnictwa. Są to środki potrącane co miesiąc z naszego wynagrodzenia do których nie mamy swobodnego dostępu.
